Dị ka isi Ngwuputa ngwá ke quarries, na nkà mmụta sayensị nhọrọ nkeIgwe na-agba nkumena-ekpebi kpọmkwem arụmọrụ Ngwuputa, ọnụego ike eyi akụrụngwa, yana ụgwọ ọrụ niile. Nhọrọ na-ezighi ezi nwere ike iduga n'ụzọ dị mfe na nsogbu dị ka ndakọrịtaghị ikike, ọdịda akụrụngwa na-adakarị, na iyi oke erimeri, na-abawanye ụgwọ ọrụ nke ukwuu. Naanị site na ijikọta nhọrọ ziri ezi yana njikwa ọnụ ahịa sayensị nwere ike nweta nguzozi kachasị mma n'etiti arụmọrụ Ngwuputa na ọnụ ahịa-imma.
I. Isi Nhọrọ Nhọrọ Maka Igwe Nkume Nkume: Nkwenye nke mbụ, na-ezere ọnụ ahịa ezoro ezo
Nhọrọ bụ mmalite maka njikwa ọnụ ahịa. Isi ihe a na-elekwasị anya bụ ndakọrịta ziri ezi dabere na akụkụ atọ bụ isi: njirimara rock strata, ikike chọrọ, na ọnọdụ ọrụ. Nke a na-ewepụ nsogbu ndị dị ka igwe nhazi dị elu- ịbụ igwe anaghị arụ ọrụ na nke dị ala- igwe nhazi na-ebufe ibu, na-ezere mfu ego zoro ezo.
1. Ịhọrọ dabere na njiri mara rock strata iji jikwaa uwe akụrụngwa nke ọma:Maka okwute siri ike, họrọ elu-isi ike, ike dị elu{1}maka igwe na-eyi{2}} akụkụ na-eguzogide iji belata mfu mmezi; maka nkume dị nro, jiri ọkara-ike, ụdị akụ na ụba iji chịkwaa ọnụ ahịa ịzụrụ ma hụ na ọ dị mma; maka okwute ihu igwe, dobe ụdị ihe mejupụtara ụzọ ka ọ ghara imegharị ihe mkpofu.
2. Họrọ ụdị dabere na ikike mmepụta chọrọ iji zere ihe mkpofu:Nnukwu ebe a na-egwupụta ihe kwesịrị ịhọrọ ụdị ọrụ dị arọ nke na-akpaghị aka- iji kwekọọ nnukwu ike nrụpụta{{1}; obere na ọkara{2} ebe a na-egwupụta ihe kwesịrị ịhọrọ ụdị mkpanaaka iji belata nzụta na ụgwọ ọrụ isi obodo; obere ụlọ ọrụ kwesịrị ịhọrọ ụdị akụ na ụba iji melite arụmọrụ ntụgharị ego.
3. Họrọ ụdị dabere na ọnọdụ arụ ọrụ iji belata ụgwọ enyemaka:Mepee - olulu kwesịrị iji ụdị mkpanaka esoro wee belata akụrụngwa na ụgwọ njem; saịtị ndị a kapịrị ọnụ kwesịrị iji ụdị kwụ ọtọ iji belata oriri ike na ụgwọ ọrụ; mpaghara ugwu kwesịrị iji ụdị dị fechaa, dị elu{1} ịrị elu - iji belata njem njem na itinye ego nchekwa.
II. Usoro njikwa ọnụ ahịa okirikiri zuru ezu{{1}: Mbelata ọnụ ahịa ziri ezi site na ịzụrụ gaa n'ọrụ na mmezi
Ọnụ ego igwe mgbawa ejedebeghị na ọkwa ịzụrụ ihe. Mfu ọrụ na nrụzi, oriri a na-eri eri, mmefu ike na ihe ndị ọzọ zuru ezu- ọnụ ahịa okirikiri ndụ na-akpata oke buru ibu, na-achọ njikwa ziri ezi n'ọkwa ọ bụla iji nweta ọnụ ahịa zuru oke.
1. Ọkwa ịzụ ahịa:Jikwaa ọnụ ahịa nke ọma na isi mmalite, nye ụzọ dị elu-ụdị arụmọrụ, jiri ihe dị elu-akwa uwe{2}} na-eguzogide ọgwụ maka ihe ndị bụ isi, tulee mgbe-Amụma ọrịre gasịrị, wee họrọ ọrụ dị ka achọrọ iji zere ego ịzụrụ na ụgwọ ezoro ezo ma emechaa.
2. Ịrụ ọrụ na Nlekọta:Mepụta usoro mmezi oge niile, jiri sayensị dochie akụkụ mbụ ndị na-eyi ngwa ngwa, wusie ọzụzụ ndị ọrụ ike, hazie usoro ọrụ, ma belata iyi akụrụngwa na mmadụ- butere mfu.
3. Ọrụ:Dakọtara nke ọma usoro ọrụ, kwalite nri ihe na usoro arụ ọrụ, wepụ akụrụngwa na-adịghị agwụ agwụ, belata oriri ike yana mfu, wee kwalite otu- ịrụ ọrụ igwe.
4. Bipute -Ọrụ:Welite nkwalite ihe ndị bụ isi mgbe ikike na-abawanye, kwalite akụrụngwa na-adịghị arụ ọrụ (site na ngbanwe ma ọ bụ ịgbazinye ego), hazie mkpofu mkpofu yana megharịa akụkụ ndị enwere ike iji rụọ ọrụ, wee belata ngbanwe na ụgwọ ọrụ isi obodo.
III. Mmekọrịta dị n'etiti nhọrọ na njikwa ọnụ ahịa: Izere ọnyà na inweta nguzozi kacha mma.
1. Izere ọnyà:Zere ịchụso ọnụ ahịa dị ala (na-ezere ịdị elu na-akwụ ụgwọ na oge nkwụsịtụ mgbe e mesịrị) na nhazi dị elu (na-ewepụ isi ego na ikike).
2. Echiche imekọ ihe ọnụ:Lekwasị anya na ọnọdụ na ndamma ikike na nhọpụta, jikwaa ọnụ ahịa ịzụrụ ihe, ma mesie mbelata mfu na nkwalite arụmọrụ na ọrụ na mmezi. Ha abụọ na-arụkọ ọrụ ọnụ iji nweta ọrụ ụda.
3. Njikwa dị iche iche:Obere na ọkara{0} ebe a na-egwupụta ihe na-ebute ụzọ igwe ụzọ ma na-achịkwa ego ịzụrụ na nrụzi; nnukwu ihe mgbaba na-elekwasị anya na nkwụsi ike akụrụngwa na ikike mmepụta, na-adabere na njikwa ọgụgụ isi iji belata ụgwọ ọrụ ma melite arụmọrụ.
IV. Nchịkọta
Isi isi njikwa ọnụ ahịa igwe bụ "nhọrọ ziri ezi dị ka ihe achọrọ yana zuru{0} njikwa okirikiri dịka igodo." Ịhọrọ ụdị dabara adaba na strata nkume, ikike mmepụta, na ọnọdụ ngwa na-ezere ọnụ ahịa ezoro ezo, ebe ọrụ a nụchara anụcha na njikwa nhazi na-ebelata oriri ike. Ijikọta ụzọ abụọ a nwere ike nweta mbelata ọnụ ahịa na nkwalite arụmọrụ, na-eme ka asọmpi na uru nke mgbawa.
